Marcin Kamola
Zadzwoń do nas
(+48) 799 138 401
Napisz do nas
dr.marcinkamola@gmail.com
Zaimki osobowe zastępują osoby lub rzeczy, o których mówimy.
Zamiast:
Maria arbeitet heute. Maria ist müde.
możemy powiedzieć:
Maria arbeitet heute. Sie ist müde.
Maria dzisiaj pracuje. Ona jest zmęczona.
Zamiast ciągle powtarzać „Maria”, używamy sie.
W języku niemieckim zaimki osobowe odmieniają się przez przypadki.
Najważniejsze na początku są:
Genitiv występuje również, ale w codziennej nauce pojawia się znacznie rzadziej.
Nominativ odpowiada na pytania:
kto? co?
To podstawowa forma zaimków.
| Osoba | Niemiecki | Polski |
|---|---|---|
| 1. os. lp. | ich | ja |
| 2. os. lp. | du | ty |
| 3. os. lp. | er | on |
| 3. os. lp. | sie | ona |
| 3. os. lp. | es | ono |
| 1. os. lm. | wir | my |
| 2. os. lm. | ihr | wy |
| 3. os. lm. | sie | oni/one |
| forma grzecznościowa | Sie | Pan/Pani/Państwo |
To właśnie tych form najczęściej używamy przy odmianie czasowników.
Akkusativ odpowiada najczęściej na pytania:
kogo? co?
Tutaj część zaimków zmienia swoją formę.
| Nominativ | Akkusativ | Polski |
|---|---|---|
| ich | mich | mnie |
| du | dich | ciebie |
| er | ihn | jego |
| sie | sie | ją |
| es | es | je |
| wir | uns | nas |
| ihr | euch | was |
| sie | sie | ich |
| Sie | Sie | Pana/Panią/Państwa |
Najważniejsze zmiany warto zapamiętać jako pary:
ich → mich
du → dich
er → ihn
wir → uns
ihr → euch
Er sieht mich.
On mnie widzi.
Ich kenne dich.
Znam cię.
Wir besuchen ihn.
Odwiedzamy go.
Ich sehe sie.
Widzę ją.
Sie hören uns.
Oni nas słuchają.
Ich liebe euch.
Kocham was.
Przy okazji warto zwrócić uwagę na dwa czasowniki, które często są mylone.
Ich kenne ihn.
Znam go.
Ich weiß es.
Wiem o tym.
W pierwszym zdaniu mamy osobę w Akkusativ:
ihn
W drugim:
es
Dativ odpowiada przede wszystkim na pytania:
komu? czemu?
Tutaj zmienia się jeszcze więcej form.
| Nominativ | Dativ | Polski |
|---|---|---|
| ich | mir | mnie / mi |
| du | dir | tobie / ci |
| er | ihm | jemu / mu |
| sie | ihr | jej |
| es | ihm | jemu / temu |
| wir | uns | nam |
| ihr | euch | wam |
| sie | ihnen | im |
| Sie | Ihnen | Panu/Pani/Państwu |
Warto szczególnie zapamiętać:
ich → mir
du → dir
er → ihm
sie → ihr
wir → uns
ihr → euch
sie → ihnen
Ich helfe dir.
Pomagam ci.
Er gibt mir das Buch.
On daje mi książkę.
Wir danken Ihnen.
Dziękujemy Panu/Pani.
Sie hilft ihm.
Ona mu pomaga.
Ich schreibe ihr.
Piszę do niej.
To jedno z najczęstszych pytań początkujących.
Porównaj:
Er sieht mich.
On mnie widzi.
Tutaj mamy Akkusativ.
Ale:
Er hilft mir.
On mi pomaga.
Tutaj mamy Dativ.
Dlaczego?
Ponieważ:
sehen + Akkusativ
ale:
helfen + Dativ
Dlatego warto uczyć się nie tylko samych zaimków, ale również czasowników, które wymagają konkretnego przypadku.
Dobrze jest mieć jedną tabelę, do której można wracać podczas nauki.
| Nominativ | Akkusativ | Dativ | Polski |
|---|---|---|---|
| ich | mich | mir | ja / mnie / mi |
| du | dich | dir | ty / ciebie / ci |
| er | ihn | ihm | on / jego / mu |
| sie | sie | ihr | ona / ją / jej |
| es | es | ihm | ono / je / mu |
| wir | uns | uns | my / nas / nam |
| ihr | euch | euch | wy / was / wam |
| sie | sie | ihnen | oni/one / ich / im |
| Sie | Sie | Ihnen | Pan/Pani/Państwo |
Nie warto próbować nauczyć się całej tabeli w jeden wieczór.
Znacznie skuteczniejsze jest poznawanie jej stopniowo, w konkretnych zdaniach.
Zaimki są bezpośrednio związane z odmianą czasowników.
Przykład:
ich lerne
du lernst
er lernt
wir lernen
ihr lernt
sie lernen
Dlatego naukę zaimków najlepiej połączyć z nauką odmiany czasowników.
To szczególnie ważne dla osób początkujących.
du = ty
ihr = wy
Porównaj:
Du bist müde.
Jesteś zmęczony/zmęczona.
Ihr seid müde.
Jesteście zmęczeni.
Zmienia się również forma czasownika:
du bist
ihr seid
W języku niemieckim wielka litera ma tutaj znaczenie.
Sie sind nett.
Jest Pan/Pani miły/miła.
Sie sind nett.
Oni/one są mili.
W wymowie zdania brzmią tak samo. O znaczeniu decyduje kontekst, a w piśmie również wielka litera.
Zaimki pojawiają się w bardzo prostych konstrukcjach.
Wie geht es dir?
Jak się masz?
Mir geht es gut.
Mam się dobrze.
Kannst du mir helfen?
Czy możesz mi pomóc?
Ich sehe dich morgen.
Widzę się z tobą jutro.
Wir besuchen sie am Wochenende.
Odwiedzamy ich w weekend.
To właśnie takie zdania warto ćwiczyć na początku.
Nie ucz się wyłącznie:
ich – ja du – ty er – on
Lepiej od razu budować zdania.
Ich arbeite heute.
Du arbeitest heute.
Er arbeitet heute.
Sie arbeitet heute.
Wir arbeiten heute.
Ihr arbeitet heute.
Sie arbeiten heute.
W ten sposób jednocześnie ćwiczysz zaimki i odmianę czasownika.
Dobrym sposobem jest zestawianie form:
ich → mich → mir
du → dich → dir
er → ihn → ihm
sie → sie → ihr
wir → uns → uns
ihr → euch → euch
sie → sie → ihnen
Dzięki temu łatwiej zauważyć wzorce.
Uzupełnij odpowiednim zaimkiem.
Odpowiedzi:
Warto stworzyć sobie listę najczęściej używanych czasowników, które łączą się z Dativ.
Przede wszystkim:
helfen – pomagać
danken – dziękować
gefallen – podobać się
gehören – należeć
antworten – odpowiadać
Przykłady:
Kannst du mir helfen?
Możesz mi pomóc?
Der Film gefällt mir.
Podoba mi się ten film.
Das Auto gehört ihm.
Samochód należy do niego.
Ponieważ pozwalają mówić naturalniej i szybciej.
Zamiast:
Ich sehe meinen Bruder. Ich kenne meinen Bruder. Ich besuche meinen Bruder.
możemy powiedzieć:
Ich sehe meinen Bruder. Ich kenne ihn. Ich besuche ihn.
Widzę mojego brata. Znam go. Odwiedzam go.
To sprawia, że wypowiedź brzmi bardziej naturalnie i pozwala uniknąć ciągłego powtarzania tych samych rzeczowników.
1. „Ich sehe er”
❌ Niepoprawnie.
Poprawnie:
Ich sehe ihn.
Widzę go.
2. „Ich helfe dich”
❌ Niepoprawnie.
Poprawnie:
Ich helfe dir.
Pomagam ci.
3. „Du helfen mir”
❌ Niepoprawnie.
Poprawnie:
Du hilfst mir.
Pomagasz mi.
4. Mylenie ihr i Sie
ihr = wy
Sie = Pan/Pani/Państwo
Przykłady:
Wo wohnt ihr?
Gdzie mieszkacie?
Wo wohnen Sie?
Gdzie Pan/Pani mieszka?
Zaimki osobowe wydają się łatwe, dopóki nie zaczynamy używać ich w rzeczywistych zdaniach.
Podczas lekcji można ćwiczyć je w praktycznych sytuacjach:
Dzięki temu uczeń zaczyna używać form mich, dich, mir, dir, ihn, ihr automatycznie, zamiast za każdym razem zastanawiać się nad tabelą.
Zaimki osobowe są jednym z fundamentów języka niemieckiego.
Najważniejsze formy to:
ich – mich – mir ja – mnie – mi
du – dich – dir ty – ciebie – ci
er – ihn – ihm on – jego – mu
sie – sie – ihr ona – ją – jej
wir – uns – uns my – nas – nam
ihr – euch – euch wy – was – wam
sie – sie – ihnen oni/one – ich – im
Sie – Sie – Ihnen Pan/Pani/Państwo – Pana/Panią/Państwa – Panu/Pani/Państwu
Najlepszym sposobem nauki nie jest samo zapamiętywanie tabeli. Warto od razu używać zaimków w pełnych zdaniach.
Ich sehe dich.
Du hilfst mir.
Wir besuchen ihn.
Sie schreibt ihr.
Im więcej takich konstrukcji pojawia się w praktyce, tym szybciej zaimki przestają być teorią, a stają się naturalną częścią języka.
Jakie są niemieckie zaimki osobowe?
Podstawowe zaimki to: ich, du, er, sie, es, wir, ihr, sie oraz Sie.
Dlaczego mich i mir oznaczają „mnie”?
Ponieważ są to różne przypadki. mich to Akkusativ, a mir to Dativ.
Jaka jest różnica między ihr i Sie?
ihr oznacza „wy” w nieformalnym zwracaniu się do kilku osób. Sie to forma grzecznościowa „Pan, Pani, Państwo”.
Czy trzeba uczyć się zaimków razem z przypadkami?
Tak. Samo zapamiętanie ich = ja nie wystarczy. W praktyce trzeba znać również mich i mir.
Czy zaimki osobowe są trudne?
Podstawowe formy są dość proste. Najwięcej problemów pojawia się przy zmianie zaimków w Akkusativ i Dativ. Regularne ćwiczenia szybko pomagają uporządkować te formy.
Potrzebujesz profesjonalnej pomocy w nauce? Kliknij tutaj i umów się na darmową, godzinną lekcję próbną.
Przeczytaj także:
Marcin
Kamola